TÜRKÇE PDF İNGİLİZCE PDF

Amaç: Dikkatsizlik körlüğü (DK), gözlemcinin beklenmedik uyarıcıyı görememe hatasını ifade etmektedir. Bu çalışmanın amacı, hazırlama türünün (algısal hazırlama, kavramsal hazırlama, hazırlama yok) ve duygusal içeriğin (olumlu, olumsuz ve nötr) DK üzerindeki etkisini, davranışsal ölçümler (DK var, DK yok) ve göz izleme ölçümleri (ilk odaklanma süresi, toplam odaklanma süresi ve toplam odaklanma miktarı) aracılığıyla incelemektir.

Yöntem: Araştırmaya toplam 193 gönüllü erkek üniversite öğrencisi katılmıştır. DK’yı ortaya çıkarmak için olumlu, olumsuz ve nötr temalı  üç video oluşturulmuştur. İlk aşamada katılımcılara, hazırlama amacıyla beş fotoğraf (beklenmedik uyarıcı: Zorro, Vandetta, doktor, hakim, işçi kostümü giymiş bir kişi) gösterilmiştir. İkinci aşama olan oyalama görevi yani 30 basit matematik işlemin yaptırılmasının ardından, üçüncü aşamada katılımcılara DK videolarından biri izletilmiş ve katılımcılar videoyla ilgili soruları cevaplamışlardır. Katılımcılar 3 (Hazırlama türü: Algısal, kavramsal, hazırlama yok) x 3 (Duygusal bağlam: Olumlu, olumsuz, nötr) faktörlü desene uygun 9 farklı deneysel koşula rastgeleatanmıştır. Son olarak, katılımcılardan DK ile ilgili davranışsal ve göz izleme ölçümleri alınmıştır.

Bulgular: Davranışsal ve göz izleme ölçümleri açısından, hazırlama türleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Buna karşın, duygusal bağlam türleri arasında davranışsal ölçümler açısından fark yokken; tüm göz izleme ölçümleri açısından anlamlı bir fark vardır. Olumsuz bağlamda, beklenmeyen uyarıcıya toplamda daha az odaklanma yapılmış ve daha kısa süre bakılmıştır. Ek olarak, DK olanlar beklenmeyen uyarıcıya DK olmayanlardan daha kısa süre ve daha az bakmışlardır.

Sonuç: Bakar körlük olgusu bir kez daha deneysel olarak gösterilmiştir. Hazırlamanın ve duygusal bağlamın davranışsal veri üzerinde bir etkisi olmasa da, göz hareketleri duygusal bağlamdan etkilenmiştir. Mevcut bulgular duygu ve dikkat arasında bir ilişki olduğunu göstermektedir.