Bipolar Bozuklukta Mevsimsellik: Duygudurum Belirtilerine, Psikososyal İşlevselliğe, Nörokognisyon ve Biyolojik Ritim Üzerine Etkisi
Fikret Poyraz ÇÖKMÜŞ , Kadir AŞÇIBAŞI , Didem SÜCÜLLÜOĞLU DİKİCİ , Emine Özge ÇÖLDÜR , Emin AVCI , Ömer AYDEMİR
2021 Mart - 58 (1)
Öne Çıkan Noktalar
Türkçe Özet
Amaç: Bipolar bozukluk (BB) tanılı hastalarda yılın belirli zamanlarında
manik ve depresif dönemler için hastane başvurularında artış gösterilmiş
olsa bile, duygudurum belirtileri mevsimsel değişim göstermemektedir.
Çalışmamızda BB tanılı hastaların yılın belirli zamanlarında hastaneye
başvuru sayılarındaki artışın olası sebeplerini bulmayı amaçladık.
Yöntem: Çalışma Türkiye’de dört merkezde yürütülmüştür. Hasta
grubunu 41 remisyonda BB tanılı hasta oluşturmuştur. Sağlıklı kontrol
grubu 37 kişiden oluşmaktadır. Değerlendirme zamanları olarak güz
ekinoksu (23 Eylül), bahar ekinoksu (21 Mart), yaz gündönümü (21
Haziran) ve kış gündönümü (21 Aralık) seçildi. Duygudurum belirtileri
için Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği ve Young Mani
Derecelendirme Ölçeği; işlevsellik için Kısa İşlevsellik Değerlendirme
Ölçeği; nörokognisyon için Stroop Testi (ST) ve Rey İşitsel Sözel Öğrenme
Testi (RAVLT); biyolojik ritim için Biyolojik Ritim Değerlendirme
Görüşmesi ile Mevsimsel Gidiş Değerlendirme Formu kullanılmıştır.
Bulgular: Duygudurum belirtilerinde herhangi bir mevsimsel değişim
gösterilmemiştir. BB grubunda dört dönem boyunca, RAVLT testinin ani
hatırlama, öğrenme ve geri çağırma alt alanlarında ve ST’in kelime ve
renk testi alanlarında istatistiksel olarak anlamlılık saptansa da kontrol
grubundan ayrılmamıştır.
Sonuç: Sonuç olarak, BB grubunun duygudurum belirtilerinde,
psikososyal işlevselliğinde, biyolojik ritminde ve nörokognisyonunda
sağlıklı kontrolden ayrışan bir mevsimsel değişim gösterilememiştir.