E-ISSN 1309-4866
Araştırma Makalesi
Multipl Skleroz Semptom Ölçeği Türkçe Formu Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
1 İstanbul University Florence Nightingale Hospital, Faculty of Nursing, İstanbul, Turkey  
2 Department of Neurology, İstanbul University İstanbul School of Medicine, İstanbul, Turkey  
Arch Neuropsychiatry ; : -
DOI: 10.5152/npa.2016.16976
632 kez okundu, 367 kez indirildi

Anahtar Kelimeler: Multipl skleroz, multipl skleroz semptom ölçeği, geçerlik, güvenirlik
Özet

Amaç: Multipl skleroz (MS) her atakta farklı semptomlara neden olabilen ve bireye özgü seyir gösteren bir hastalıktır. MS’te semptomların ayrıntılı sorgulanması ve kayıt altına alınması bireye özgü semptom yönetim planı geliştirmek açısından önemlidir. Bu araştırma, MS hastalarının yaşadıkları semptomları kendi kendilerine izlemeleri için geliştirilmiş olan “Multipl Skleroz Semptom Ölçeği (“Multiple Sclerosis-Related Symptom Checklist”; MS-RS) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirliğini değerlendirmek amacıyla planlanmıştır.

 

Yöntem: Çalışma İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi MS polikliniğinde Ocak-Ekim 2013 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Metodolojik araştırma niteliğinde olan bu çalışmanın örneklem grubunu 18 yaş üstü, sorunsuz iletişim kurulabilen, MS tanısı kesinleşmiş, MS dışında herhangi bir tıbbi sorunu olmayan 148 hasta oluşturdu. Veriler, sosyodemografik özellikleri içeren bilgi ve MS-RS formları doldurulularak toplandı. Yirmi altı maddeli ve likert tipindeki ölçek, dil ve kapsam geçerliği ön çalışması amacı ile önce 30 kişilik bir gruba uygulandı. Çalışmada yapı geçerliği için doğrulayıcı faktör analizi kullanıldı. Bunun dışında, ölçeğin Genişletilmiş Engellilik Durumu Değerlendirme Ölçeği (EDSS), Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ), Mini Mental Durum Değerlendirme Ölçeği (MMSE) ve Multipl Skleroz Yaşam Kalitesi Ölçeği-54 (MSQL-54) ile korelasyonu değerlendirildi.

 

Bulgular: Ölçeğin, yükleri 0,39 ile 0,86 arasında değişen beş faktörden oluştuğu saptandı. Ölçeğin madde-toplam puan korelasyon katsayılarının 0,27-0,88 arasında olduğu izlendi. İç tutarlık analizinde Cronbach alfa güvenirlik katsayısı tüm ölçek için 0,89; alt boyutlar için ise 0,60-0,85 arasında olduğu bulundu. Ölçek ve alt boyutlarının zamana göre değişmezliğini değerlendirmek için test-tekrar test analizinde her iki uygulama arasında fark olmadığı görüldü (p>0,05). Bunlar dışında, MS-RS ile EDSS, HADÖ, MMSE ve MSQL-54 arasında anlamlı korelasyonların olduğu saptandı.

 

Sonuç: Multipl Skleroz Semptom Ölçeği Türkçe Formunun Türk toplumunda kullanım açısından geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu saptandı.

Anahtar Kelime
Yazarlar
Tümü
Yazar Köşesi
Duyurular
Anket
AVES | Copyright © 2017 Türk Nöropskiyatri Derneği | Son Güncelleme: 03.10.2017