E-ISSN 1309-4866
Araştırma Makalesi
Galiba “Zorro” Yu Gördüm: Bir Dikkatsizlik Körlüğü Çalışması
1 Department of Psychology, Hacettepe University School of Letters, Ankara, Turkey  
Arch Neuropsychiatry ; : -
DOI: 10.5152/npa.2017.19227
102 kez okundu, 0 kez indirildi

Anahtar Kelimeler: Dikkatsizlik körlüğü, hazırlama etkisi, duygusal bağlam, göz hareketleri
Özet

Amaç: Dikkatsizlik körlüğü (DK) gözlemcinin beklenmedik uyarıcıyı görememe hatasına işarete etmektedir. Bu çalışmanın amacı hazırlama türünün (algısal hazırlama, kavramsal hazırlama, hazırlama yok) ve duygusal içeriğin (olumlu, olumsuz ve nötr) DK üzerindeki etkisini davranışsal ölçümler (DK var, DK yok) ve göz izleme ölçümleri (ilk odaklanma süresi, toplam odaklanma süresi ve toplam odaklanma miktarı) aracılığıyla incelemektir.

 

Yöntem: Araştırmaya toplam 193 gönüllü erkek üniversite öğrencisi katılmıştır. DK’yı ortaya çıkarmak için olumlu, olumsuz ve nötr temalı 3 video oluşturulmuştur. İlk aşamada katılımcılara hazırlama amacıyla 5 fotoğraf (beklenmedik uyarıcı: Zorro, Vandetta, doktor, hakim, işçi kostümü giymiş bir kişi) gösterilmiştir. Oyalama görevi olan 30 basit matematik işlemin yaptırılmasının ardından, ikinci aşamada katılımcılara DK videolarından biri izletilmiştir. Son aşamada ise katılımcılar videoyla ilgili soruları cevaplamışlardır. Katılımcılar 3 (Hazırlama türü: Algısal, kavramsal, hazırlama yok) x 3 (Duygusal bağlam: Olumlu, olumsuz, nötr) faktörlü desene uygun 9 farklı deneysel koşullara seçkisiz olarak atanmıştır. Katılımcılardan DK ile ilgili davranışsal ve göz izleme ölçümleri alınmıştır.

 

Bulgular: Davranışsal ve göz izleme ölçümleri açısından hazırlama türleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Buna karşın, duygusal bağlam türleri arasında davranışsal ölçümler açısından fark yokken; tüm göz izleme ölçümleri açısından anlamlı bir fark vardır. Olumsuz bağlamda beklenmeyen uyarıcıya toplamda daha az odaklanma yapılmış ve daha kısa süre bakılmıştır. Ek olarak, DK olanlar beklenmeyen uyarıcıya DK olmayanlardan daha kısa süre ve daha az bakmışlardır.

 

Sonuç: Bakar körlük olgusu bir kez daha deneysel olarak gösterilmiştir. Hazırlamanın ve duygusal bağlamın davranışsal veri üzerinde bir etkisi olmasa da göz hareketleri duygusal bağlamdan etkilenmiştir. Mevcut bulgular duygu ve dikkat arasında bir ilişki olduğunu göstermektedir.  

Anahtar Kelime
Yazarlar
Tümü
Yazar Köşesi
Duyurular
Anket
AVES | Copyright © 2017 Türk Nöropskiyatri Derneği | Son Güncelleme: 03.10.2017